>> công nghệ nhà thông minh
Ổ cắm thông minh ResetPlug gảii pháp cho internet
>> công nghệ nhà thông minh
Vào năm 1799 nhà vật lý người Ý Alessandro Volta đã tạo ra viên pin đầu tiên bằng cách xếp chồng các lớp kẽm, lớp bìa giấy hoặc vải đã thấm nước muối và bạc với nhau. Tuy không phải thiết bị đầu tiên có thể tạo ra dòng điện nhưng lại là thứ đầu tiên có thể tạo ra dòng điện lâu dài và ổn định. Tuy nhiên phát minh này của Volta tồn tại một số hạn chế. Chiều cao của các lớp được xếp lên nhau bị hạn chế bởi khối lượng của chồng đĩa kim loại sẽ ép nước muối chảy ra khỏi bìa giấy hoặc vải thấm. Các đĩa kim loại cũng có xu hướng bị ăn mòn nhanh làm rút ngắn tuổi thọ của pin. Trong hệ đơn vị đo lường quốc tế SI ngày nay lực chuyển động của các electron hay điện áp biểu thị bằng đơn vị volt để vinh danh Volta vì cống hiến của ông.
Đam mê, sáng tạo trong nghiên cứu khoa học, đặc biệt là công nghệ thông tin, hai em Hoàng Đức Tân và Trương Đình Phú đã có những sản phẩm công nghệ mang tính ứng dụng cao trong thực tiễn. Trong số đó phải kể đến hệ thống "Dùng giọng nói để điều khiển và giám sát nhà ở" – hay còn gọi là Ngôi nhà thông minh, với những tính năng ưu việt như: điều khiển các thiết bị trong ngôi nhà của mình thông qua giọng nói, giám sát các thiết bị điện từ xa, tắt toàn bộ hệ thống điện trong nhà và tự động xử lý khi gặp sự cố cháy nổ xảy ra…
"Thật ra, trên thế giới hệ thống Internet of things (IoT - Mạng lưới thiết bị kết nối Internet) đã phát triển từ nhiều năm qua. Ở Việt Nam nhu cầu về một ngôi nhà thông minh được điều khiển bằng giọng nói cũng đã có được những thành công bước đầu, trong đó phải kể đến những sản phẩm của hai công ty lớn là BKAV và Lumi. Tuy nhiên, chi phí cho những sản phẩm này quá lớn, trong khi người dân thì không đủ khả năng để lắp đặt. Từ thực tế đó, chúng em đã nảy sinh ý tưởng tạo ra một hệ thống điều khiển và giám sát nhà ở thông minh, để cho mình và cho mọi người sử dụng, với chi phi thấp hơn nhiều so với những sản phẩm đã có trên thị trường hiện nay", em Tân chia sẻ.
| Em Hoàng Đức Tân (thứ 3, từ phải sang), đạt giải nhất trong cuộc thi "Sáng tạo thanh thiếu niên, nhi đồng tỉnh Thừa Thiên – Huế 2016". |
Sau một thời gian nghiên cứu, tìm tòi từ sách vở và Internet, hệ thống điều khiển bằng giọng nói được hai em chế tạo gồm các bộ phận: bộ điều khiển trung tâm, bộ cảm biến nhiệt độ, bộ cảm biến khí gas, modul Bluetooth để nhận lệnh từ điện thoại Android, modul sim 900A, một màn hình LCD để hiển thị các thông số kỹ thuật, quạt thông gió và Ethernet giúp kết nối với Internet trong quá trình hoạt động.
Hệ thống điều khiển và giám sát nhà thông minh bằng giọng nói thông qua kết nối Internet không dây, được vận hành theo nguyên lý: Khi người sử dụng đang ở trong ngôi nhà của mình, chúng ta chỉ việc phát ra giọng nói để điều khiển thông qua các thiết bị chạy trên hệ điều hành Android. Lúc này, điện thoại (hoặc máy tính bảng) sẽ nhận lệnh (được lập trình trước đó) và gửi đến bộ xử lý trung tâm thông qua giao thức kết nối - modul Bluetooth để thực hiện. Đối với những khoảng cách xa hơn, việc điều khiển thông qua các nút bấm trên điện thoại hay điều khiển qua Internet thông qua một ứng dụng chạy trên nền tảng Website, cũng được vận hành tương tự như cách trên. Tất cả chúng đều được tích hợp vào một hệ thống chung nghĩa là những gì được thực hiện qua cách thứ nhất đều được cập nhật vào hệ thống thứ hai và ngược lại. Ngoài ra, việc điều khiển thông qua Internet giúp ta có thể kiểm soát được trạng thái đóng - mở các thiết bị cũng như các thông số nhiệt độ, độ ẩm và khí gas.
| Mô hình mô phỏng "ngôi nhà thông minh" của em Tân. |
Ngoài tính năng hỗ trợ và điều khiển theo yêu cầu của người dùng, hệ thống còn có tính năng tự động cảnh báo các tác nhân gây ra nguy hiểm cho ngôi nhà như cháy nổ, rò rỉ khí gas… nhờ vào việc các bộ cảm biến luôn đo các thông số như nhiệt độ, độ ẩm và khí gas rồi hiển thị trên màn hình LCD. Khi phát hiện sự cố cháy, hoặc các nguyên nhân gây cháy đe dọa sự an toàn của ngôi nhà, hệ thống sẽ tự động tắt toàn bộ các thiết bị điện, mở quạt thông gió từ nguồn điện dự phòng, sau đó sẽ thông báo đến gia chủ để kịp thời có phương án ứng cứu.
"Cùng với việc mạng Internet và sóng điện thoại ở nước ta được phủ sóng rộng khắp, và dù ở bất cứ nơi đâu việc giám sát và điều khiển các thiết bị của ngôi nhà hoàn toàn đơn giản và thuận tiện. Nhờ đó mà ngôi nhà của chúng ta sẽ trở nên an toàn hơn khi có sự cố đáng tiếc xảy ra. Cùng với sản phẩm này, em hy vọng rằng giấc mơ về một 'ngôi nhà thông minh' cho nhiều người Việt Nam sử dụng, với một chi phí thấp nhất có thể sẽ không còn xa nữa", em Tân tâm sự.
Điểm vượt trội của sản phẩm, là sử dụng bộ nhận diện giọng nói của Google Voice để nhận diện chính xác giọng nói kể cả trong môi trường có tiếng ồn, và hỗ trợ được nhiều ngôn ngữ khác nhau. Tính bảo mật cũng được đề cao với modul Bluetooth nhờ vào việc chỉ kết nối một thiết bị duy nhất. Ngoài ra, hệ thống còn hỗ trợ điều khiển qua internet nên người dùng an tâm có thể điều khiển bất cứ nơi đâu.
| Giao diện điều khiển và giám sát trên điện thoại Android. |
Để hoàn thiện sản phẩm trên, Tân cho biết: em cùng với bạn là Trương Đình Phú đã mất hơn 6 tháng ròng rã tìm hiểu và nghiên cứu để hoàn thiện nó, chi phí để hoàn thành sản phẩm này cũng tầm từ 3 – 5 triệu đồng. Các thiết bị, linh kiện điện tử có giá thành cũng tương đối thấp nên chi phí sản xuất cũng rẻ hơn so với các sản phẩm khác.
Với đề tài "Dùng giọng nói để điều khiển và giám sát nhà ở", hai em Tân và Phú đã giành giải Nhất cuộc thi sáng tạo thanh thiếu niên, nhi đồng tỉnh Thừa Thiên Huế năm 2016 và Cuộc thi khoa học kỹ thuật học sinh trung học cấp tỉnh, giải khuyến khích Cuộc thi sáng tạo khoa học kỹ thuật cấp quốc gia. Đây chính là thành quả xứng đáng sau nhiều ngày tìm tòi và sáng tạo trong nghiên cứu khoa học của hai em.
Cô Hà Thị Thanh Thanh Trà, Phó Hiệu trưởng Trường THPT An Lương Đông chia sẻ: Hai em Tân và Phú đều là học sinh khá của trường, và có niềm đam mê nghiên cứu khoa học. Trong quá trình nghiên cứu, cả hai đã tự đưa ra ý tưởng và thực hiện nó một cách độc lập, đồng thời các em cũng tự lo mọi chi phí hoạt động. Chính điều này đã giúp các em đạt những thành tích cao trong các cuộc thi cấp tỉnh và cấp quốc gia, và trở thành những hạt nhân trong công tác nghiên cứu khoa học của nhà trường.
>> Căn nhà thông minh trong truyện tranh đã trở thành hiện thực trong thực tế
Tình trạng trẻ em bị các bệnh về mắt cũng như ảnh hưởng đến tâm lý, sức khỏe do sử dụng quá nhiều các thiết bị điện tử như máy vi tính, điện thoại, ti vi… đã được khuyến cáo rất nhiều trong thời gian gần đây.
Thực tế, đã có nhiều trẻ em từ khoảng 5-6 tuổi bị cận thị, chậm và lệch lạc về ngôn ngữ ảnh hưởng từ việc giải trí tưởng chừng như vô hại này.
Nhiều phụ huynh cho trẻ chơi iPad, iPhone và các loại điện thoại thông minh khác vì muốn "trẻ sớm làm chủ được công nghệ". Một số phụ huynh thì cho rằng việc cho trẻ tiếp xúc sớm với điện thoại thông minh là cơ hội tốt cho trẻ học hỏi...
Tuy nhiên, theo TS.BS. Vũ Bích Thủy, Trưởng khoa Mắt trẻ em, Bệnh viện Mắt Trung ương: trẻ xem tivi, chơi iPad, các loại smartphone và các thiết bị điện thông minh tử trong một thời gian dài là một trong những nguyên nhân dẫn đến việc các bé sớm bị các bệnh về mắt như: tật khúc xạ, cận thị, cận thị giả, loạn thị....
Mắt của trẻ đang trong thời kỳ phát triển, chơi máy tính bảng, điện thoại cảm ứng nhiều rất dễ bị tổn thương, dễ bị cận thị. Điều này được chứng minh rất rõ khi tỷ lệ trẻ em ở các thành phố, các trung tâm bị cận thị cao hơn nhiều trẻ em ở các vùng nông thôn.
iPad, iPhone và những loại điện thoại thông minh hay đồ dùng công nghệ không xấu, nhưng do quá lạm dụng nên dẫn đến những tác động không tích cực lên con người, đặc biệt là trẻ em.
Nhiều ông bố, bà mẹ suy nghĩ cho con "ôm iPad" để ăn nhanh mà không nghĩ hậu quả là có những trẻ đến 5, 6 tuổi vẫn không tự ăn được. Như vậy là trẻ thiếu thích nghi với môi trường xã hội, không tự lập.
Các bác sĩ đưa ra lời khuyên, để trẻ phát triển tốt, cha mẹ không nên cho trẻ xem tivi nhiều, với trẻ dưới 6 tuổi chỉ được xem 1 giờ/ngày và tối đa dưới 3 giờ/ngày, đặc biệt không cho trẻ dưới 2 tuổi xem tivi. Chơi iPad, iPhone và các thiết công nghệ cũng nên được áp dụng chỉ định như với việc xem tivi.
Theo các chuyên gia y tế, trẻ em dưới 6 tuổi nên hạn chế sử dụng các thiết bị điện tử, các loại máy tính điện tử, máy tính bảng, điện thoại di động… Ở độ tuổi nhỏ, các giác quan của trẻ cần được phát triển một cách toàn diện, các sản phẩm công nghệ thường chỉ đáp ứng thị giác và thính giác, các giác quan khác của trẻ gần như không có cơ hội phát triển.
Trẻ cần tiếp xúc với con người thật, thiên nhiên thật mới được cọ xát để trưởng thành, do đó thiết bị điện tử tiện ích thế nào cũng không thể thay cha mẹ dạy dỗ trẻ cách giao tiếp, kỹ năng sống…
Các bậc cha mẹ nên dành thời gian đưa trẻ ra ngoài với các hoạt động ngoài trời, dạy trẻ quan sát và giúp trẻ tiếp xúc với thế giới xung quanh, giúp trẻ phát triển trí tưởng tượng. Những hoạt động bổ ích này sẽ giúp trẻ hoạt động một cách toàn diện cả về thể chất lẫn tinh thần, giúp trẻ nâng cao thể lực, giải trí lành mạnh.